Günam – Güneş Üssü

Ortadoğu Teknik Üniversitesin’de Devlet Planlama Teşkilatı’nın (DPT) mali desteğiyle, güneş santralleri üzerine araştırmalar yapacak ”Güneş Enerjisi Araştırma Merkezi (GÜNAM)” kuruluyor.

GÜNAM’da başlangıç maliyeti hala yüksek olan ve neredeyse tam bışa bağımlı güneş enerjisi santrallerinin daha ucuza elde edilmesi amaçlanıyor. Bununla beraber geleceği oldukça aydınlık görünen güneş enerjisi sektörünün dışa bağımlılığının azaltılması hedefleniyor.

GÜNAM Proje Koordinatörü ODTÜ Fizik Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Raşit Turan,  ODTÜ’nün güneş enerjileri teknolojileri üzerine yaptığı çalışmaların geçmişinin 20 yılı eskiye gittiğini söyledi.

Güneşin bir yılda dünyaya 120 bin TerraWh enerji gönderdiğini, bu miktarın dünya ihtiyacının binlerce katı olduğunu söyleyenTuran, güneş enerjisinden etkin yararlanmak için geliştirilen teknolojilerin halen yüksek maliyetlerinin bulunduğunu, ancak yürütülen yeni teknolojilerle maliyetlerin hızla aşağı doğru çekildiğini anlattı.

Turan, Türkiye’nin yüksek güneşlenme oranı hesaba katıldığında güneş enerjisi yatırım maliyetlerinin aşağı düşebileceğini belirtti. Güneş verimi Türkiye’ye göre çok daha az olan Avrupa ülkelerinde yatırım dönüşümlerinin daha uzun sürdüğüne dikkat çekti.

Türkiye’nin  yüzde 70′ten fazla enerji bağımlısı olduğunu anımsatan ve güneş enerjisinin Türkiye’nin enerji bağımsızlığını kazanması için sahip olduğu en önemli seçeneklerden biri olduğuna işaret eden Turan, ”Avrupa Birliği, 2020′de toplam enerji ihtiyacının yüzde 20’sini yenilenebilir enerji kaynaklarından karşılamayı ve enerji sarfiyatını yüzde 20 oranında azaltmayı hedefliyor. Bunun için de güneş enerjisi teknolojilerine teşvikler getiriliyor” dedi.

Araştırmacı Kadrosu Geniş

AB’deki güneş enerjisi teknolojilerine olan yaklaşımların Türkiye’de de oluşmaya başladığını kaydeden Turan, GÜNAM’ın kurulum çalışmalarının DPT’nin sağladığı destekle başlatıldığını bildirdi.

Merkezde, öncelikle ODTÜ ve Türkiye’deki mevcut araştırmacılar arasında işbirliği ve koordinasyon ortamının yaratılacağını ve böylece tüm ülkede bu alanda yürütülen çalışmalara destek olunacağı bildiren Turan, sözlerini şöyle sürdürdü:

”GÜNAM, çalışmalarını yönlendirmek ve merkezin sapladığı altyapının en verimli kullanımını sağlamak amacıyla Yönlendirme ve İşbirliği Kurulu oluşturdu. Türkiye’nin tüm bölgelerinden araştırmacıların ve özel sektör temsilcilerinin yer aldığı bu kurul, merkezin verimli çalışmasını sağlamak için görev yapacak.

Türkiye’de güneş enerjilerine yatırım yapmak isteyen çok sayıda firma var. Ancak bu firmaların çoğu halen teknolojinin içeriğini bilmiyor. Pek çok kişi, bu teknolojileri su ısıtma panelleriyle karıştırıyor. Oysa elektrik üreten güneş panelleri, farklı bilim ve teknoloji disiplinlerinin yer aldığı üretim sistemleri kullanılarak elde ediliyor.

Bu nedenle GÜNAM’da fizik, kimya, metalürji, elektrik ve kimya mühendisliği, mimarlık gibi bölümlerden çok sayıda öğretim yer alacak.”

Hedef Güneş Tarlaları

Merkezde özel sektörün ihtiyacına yönelik güneş enerjisi teknolojilerinin de geliştirileceğini bildiren Turan, ”Hedefimiz, yüksek kapasiteli (10-100 MW) güç istasyonları üretecek kurumların Ar-Ge ihtiyaçlarına karşılık vermek. Küçük bir hesapla Ankara’da 900 kilometrekarelik bir alanı güneş panelleriyle kapladığınızda, Türkiye’nin bütün enerji ihtiyacının karşılanacağını görürsünüz. Bu alan kullanılmayan topraklardan ve evlerin çatılarından rahatlıkla sağlanabilir” diye konuştu.

Güneş enerjisinden elde edilen elektrik enerjisinin kullanımına yönelik teşvik hazırlıklarının Hükümet ve TBMM tarafından yürütülmekte olduğunu belirten Turan, pek çok firmanın gerekli teknolojisini geliştirmek için bu yasayı beklediğini ifade etti.

Turan, bu teknolojilerin yerli üretiminin de büyük önem taşıdığına dikkati çekerek, ”Türkiye’nin bu konuda birdenbire dışa açık pazar olmaması için de ilgili kurumlar hassasiyet gösteriyor. Bu nedenle GÜNAM’da geliştirilecek teknolojiler, yasanın çıkmasının ardından daha da önem kazanacak” dedi.